بنیاد فرهنگی، آموزشی امام صادق (ع)
4.22K subscribers
7.37K photos
1.1K videos
87 files
1.48K links
برای ارتباط با مدیریت کانال با شناسه زیر در تماس باشید @besadegh_admin
Download Telegram
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

اگر از آن دسته والدینی هستید که مسئولیت درس خواندن و انجام تکالیف فرزندتان را بر عهده گرفته‌اید، وقت آن است که رویکرد خود را تغییر دهید.

شاید در ابتدا سخت باشد، اما فرزند شما باید بداند که مسئولیت درس خواندن و پیامدهای آن ــ چه موفقیت باشد و چه اشتباه ــ تنها بر عهده خودش است، نه والدینش.

کودک نباید انجام تکالیفش را به شما یا برنامه‌ریزی‌های شما وابسته کند. وظیفه شما تنها نظارت کلی، حمایت عاطفی، تشویق و فراهم کردن فضای مناسب برای مطالعه است.

به خاطر بسپارید:
این یکی از مهم‌ترین گام‌ها برای تربیت انسانی مسئولیت‌پذیر است.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق (ع)
#پیام_مشاور(روز پنجشنبه )

بزرگ‌ترین شلاقی که بر جسم و جان کودک فرود می‌آوریم، مقایسه است.
همان زخمی که آهسته می‌نشیند، می‌ماند، و تبدیل به خشم و نفرتی پنهان می‌شود.

کودکی که مدام با دیگران سنجیده می‌شود، آرام‌آرام می‌آموزد که هرگز کافی نیست.
توی دلش خراشی شکل می‌گیرد که بعدها به حسادت، حقارت، خشم، و بی‌اعتمادی تبدیل می‌شود.

شلاق مقایسه، او را به سوی قله‌هایی می‌راند که موهوم، دست‌نیافتنی و ساخته ذهن دیگرانند.
در این مسیر، کودک می‌بیند که ارزش‌ها همیشه در اختیار «دیگران» است؛
و اینجاست که بذر تلخ حسرت و نفرت در دلش کاشته می‌شود.

انسان‌های زخمی، روابط زخمی می‌سازند.
و آنچه ما امروز در جامعه می‌بینیم، بخشی از محصول همین مقایسه‌های نادیده و روزمره است.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

یکی از ساده‌ترین و درعین‌حال مؤثرترین ابزارهای تربیتی در دست والدین، لحن و نوع خطاب کردن است.
وقتی همیشه فرزندتان را با واژه‌های صمیمی و محبت‌آمیز مثل «پسرم»، «علی‌جان»، «عزیزم»، «دختر قشنگم» صدا می‌زنید، کم‌کم میان شما و او یک زبان عاطفی مشترک شکل می‌گیرد.

حالا کافی است زمانی که رفتاری نامناسب از او می‌بینید، فقط برای لحظه‌ای این روال را تغییر دهید؛ مثلاً نام فرزند را بدون پسوندهای عاطفی صدا بزنید یا لحنتان را کمی رسمی‌تر و جدی‌تر کنید.

همین تغییر کوچک، پیامی بسیار بزرگ به کودک و نوجوان می‌دهد:
«مامان/بابا از رفتارم دلخور شده.»

بدون نیاز به بحث‌های طولانی، نصیحت یا تنبیه، کودک به‌وضوح نارضایتی شما را درک می‌کند.

گاهی ساده‌ترین و کوتاه‌ترین شیوه‌های گفت‌وگو، عمیق‌ترین اثر تربیتی را در دل و ذهن کودک و نوجوان به‌جا می‌گذارد.


زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

کودکِ درمانده تربیت نکنید...

جملاتی مثل:
«همیشه کارِت خرابکاریه»،
«هیچ‌وقت حرفمو گوش نمی‌دی»،
«یک بار ازت کاری خواستم ببین چی کار کردی»

به کودک احساس ناتوانی و درماندگی می‌دهد.

وقتی از کلمات «همیشه» یا «هیچ‌وقت» برای اشاره به رفتارهای اشتباه استفاده می‌کنیم، در واقع به او یاد می‌دهیم که ذاتاً بد است، نه اینکه فقط رفتارش اشتباه بوده.

یادتان باشد:
فرزندتان در طول روز صدها رفتار درست و تنها چند رفتار نادرست دارد؛ درست مثل همهٔ ما.

با غلو کردن، کودک باور می‌کند «همیشه بد است و هیچ‌وقت خوب نیست» و این باور، کم‌کم او را درمانده، بی‌اعتمادبه‌نفس و مضطرب می‌کند.

به جای تخریب شخصیت، فقط رفتار را اصلاح کنید.
این‌گونه کودکی می‌سازید که یاد می‌گیرد می‌تواند بهتر عمل کند؛ نه کودکی که احساس می‌کند هرگز کافی نیست.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

بچه‌ها را با آرامش بیدار کنید...

یکی از رایج‌ترین اشتباه‌های والدین، بیدار کردن کودکان با عجله و سر و صدای زیاد در ابتدای روز است.
چنین شیوه‌ای باعث بدخلقی صبحگاهی و ایجاد تنش در طول روز می‌شود.

برای شروعی آرام و شاد، بهتر است:

درِ اتاق را آرام باز کنید،

چراغی با نور ملایم روشن کنید،

و با نوازش و کلمات محبت‌آمیز کودک را برای آغاز یک صبحانه‌ی خانوادگی و شروع روزی پرانرژی دعوت کنید.


زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

زمانی که از دست فرزندمان عصبانی هستیم چه کنیم؟

وقتی عصبی می‌شویم، مهم است مراقب کلماتمان باشیم.
هیچ‌وقت از جملاتی مثل «دیگه مادرت نیستم» یا «دیگه پدرت نیستم» به عنوان تهدید استفاده نکنید.
و ناراحتی خود را با جمله‌ی آسیب‌زننده‌ی «دیگه دوستت ندارم» همراه نسازید.

می‌توانید صادقانه احساستان را بیان کنید.
مثلاً بگویید: «خیلی ناراحتم که اتاقت نامرتبه.»
این یعنی احساس خود را می‌گویید، نه ارزشمندی کودک را زیر سؤال می‌برید.

انتظار خود را واضح مطرح کنید:
«دوست دارم وقتی بازیت تموم شد، اسباب‌بازی‌هاتو سر جاش بذاری.»

به خاطر داشته باشید:
می‌توانید از دست کودک عصبانی، ناراحت یا خسته باشید…
اما هیچ‌کدام از این احساس‌ها ربطی به دوست داشتنِ او ندارد.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

مشکل لجبازی و سختی در تکلیف‌نویسی در سن ۹–۱۰ سالگی شایع است و معمولاً به دلیل نیاز کودک به احساس اختیار و توجه بروز می‌کند.

نکات کلیدی:

1. به‌جای دستور، انتخاب بدهید:
«قبل از شام می‌نویسی یا بعدش؟»

2. تشویق به‌جای تذکر:
حتی برای دو خط نوشتن، تحسینش کنید تا انگیزه بگیرد.

3. تقسیم تکلیف:
۱۰ دقیقه نوشتن + ۵ دقیقه استراحت، سپس ادامه.

4. همراهی بدون کنترل:
وقتی می‌گوید «بشین کنارم»، کنارش باشید ولی نوشتن را به خودش بسپارید.

5. زمان ثابت و محیط آرام:
هر روز در ساعتی مشخص و بدون تلویزیون.

6. آرامش شما از انجام تکلیف مهم‌تر است:
وقتی عصبانی شد فقط بگویید:
«می‌فهمم خسته‌ای، هر وقت آروم شدی ادامه می‌دیم.»

لجبازی او جنگ قدرت نیست؛ پیام پنهانش این است:
«دوست دارم حضور و توجهت رو حس کنم، اما اجازه بده خودم تصمیم بگیرم.»

زهره هلاکویی. مدیر مرکز مشاوره بنیاد
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

گاهی فرزندان ما برای کاری که انجام داده‌اند یا از انجام آن خودداری کرده‌اند، دلایلی دارند که متأسفانه فرصت بیان آن را نمی‌یابند.

ما بزرگسالان باید به کودک میدان بدهیم تا حرف بزند، دلیل بیاورد و منطق خود را حتی اگر از نظر ما طولانی یا کسل‌کننده باشد آزادانه بیان کند.

از سوی دیگر، کودکان نیاز طبیعی به دیده‌شدن و بیان توانمندی‌های خود دارند.
ما می‌توانیم تا جایی که به لوس شدن یا شکل‌گیری غرور کاذب نینجامد، این نیاز را به رسمیت بشناسیم و اجازه دهیم کارهای کوچک اما مهمِ کودک، پیشرفت‌ها و موفقیت‌هایش دیده و شنیده شود.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیادامام صادق (ع)
#پیام_مشاور (روزیکشنبه )

به پدر و مادرها توصیه می‌شود:

هر زمان با فرزندتان صحبت می‌کنید، توجه داشته باشید که چشم‌های شما هم‌سطحِ چشم‌های او باشد؛
یا کودک را روی جای بلند بنشانید،
یا خودتان بنشینید و زانو بزنید و سپس گفت‌وگو را آغاز کنید.

هم‌سطح بودن نگاه‌ها، پیام احترام، امنیت و شنیده‌شدن را به کودک منتقل می‌کند
و پایه‌ی شکل‌گیری ارتباطی سالم و صمیمی است.
در مقابل، رابطه‌ای که از بالا به پایین شکل می‌گیرد،
اغلب حس قدرت‌نمایی ایجاد می‌کند
و در بلندمدت به فاصله‌ی عاطفی و تضعیف رابطه می‌انجامد.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

نقش والدین در مدیریت اضطراب امتحانات

اضطراب امتحان فقط مربوط به دانش‌آموز نیست؛ بخش مهمی از آن در فضای خانه شکل می‌گیرد.
والدین با رفتار، نگاه و کلام خود می‌توانند اضطراب را تشدید کنند یا آن را کاهش دهند.

وقتی تمرکز خانواده فقط روی نمره باشد، کودک دچار ترس از شکست می‌شود.
اما وقتی تلاش دیده شود، احساس امنیت و انگیزه جای اضطراب را می‌گیرد.

جملات ساده‌ای مثل:
«کنارت هستم»
«مهم اینه که تلاشت رو کردی»
می‌تواند ذهن دانش‌آموز را آرام‌تر کند.

مقایسه، تهدید، پیش‌بینی نمره و انتقال نگرانی‌های والدین، از عوامل پنهان افزایش اضطراب هستند.
در مقابل، خواب منظم، برنامه‌ریزی منطقی، و آرامش والدین، بهترین حمایت روانی برای فرزندان است.

به یاد داشته باشیم:
آرامش والدین، اولین قدم موفقیت فرزندان در ایام امتحانات است.

زهره هلاکویی. مدیر مرکز مشاوره بنیاد
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

تصحیح کودک، به‌ویژه در جمع، باعث خاموش شدن او می‌شود. کودک به‌تدریج باور می‌کند که اشتباه‌کار است و برای دیده نشدن، کمتر حرف می‌زند. این رفتار می‌تواند منجر به کاهش حرمت نفس، خجالتی شدن، اضطراب، احساس شرم و حتی لکنت شود.

اگر کودک کلمه‌ای را اشتباه گفت، به‌جای تذکر مستقیم، واژه درست را در جمله‌های خود استفاده کنید یا در زمانی مناسب و به‌صورت خصوصی آموزش دهید.

یادمان باشد :
کودک زمانی رشد می‌کند که احساس امنیت و پذیرش داشته باشد، نه ترس از اشتباه.

زهره هلاکویی .مدیر مرکز مشاوره بنیاد
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

کودک را وارد مسائل اقتصادی نکنید..
🌹🌹🌹

صحبت مداوم از نداری، کودک را ناامن می‌کند.
شاید باور نکنید، اما امروزه دغدغه‌ی بسیاری از کودکان این است:
بابام پول داره یا نه؟
اگه پول تموم بشه چی میشه؟
اگه نتونیم زندگی کنیم چه اتفاقی می‌افته؟

پدر و مادر باید تفکر فراوانی را در خانه حاکم کنند.
کودک نباید درگیر مسائل اقتصادی ما، بی‌پولی، تحریم و بحران‌های بزرگسالان شود.
اولین ناامنی اقتصادی در خانواده، ترویج تفکر نداری است.
تفکر فراوانی به معنای خوش‌خیالی یا فریب دادن خود و کودک نیست،
بلکه یعنی ایجاد امنیت روانی برای کودک.
کودک توان حل مشکلات مالی ما یا کشور را ندارد.
وقتی در معرض این نگرانی‌ها قرار می‌گیرد، خود را ضعیف و ناتوان می‌بیند
و گاهی حتی تصور می‌کند خودش عامل این شرایط و سختی‌هاست.

"امنیت روانی کودک، مقدم بر بیان واقعیت‌های تلخ بزرگسالان است."

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیادامام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز یکشنبه )

آیا تاکنون به این موضوع فکر کرده‌اید که چرا برخی کودکان نسبت به تذکرات والدین خود بی‌توجه می‌شوند و نه شنیدن برایشان اهمیت خود را از دست می‌دهد؟

در روان‌شناسی مفهومی با عنوان
( تورم کلمات) مطرح است. قدرت کلام والدین را می‌توان به موجودی یک حساب بانکی تشبیه کرد؛ هرچه این سرمایه صرف تذکرات مکرر و کم‌اهمیت شود
(مانند: لباست کثیف شد، دستت رنگی شد، آب روی فرش نریز)،
در موقعیت‌های مهم و خطرناک
(مانند دویدن در خیابان یا تماس با پریز برق)
اثرگذاری خود را کاهش می‌دهد.

در نتیجه، کودک هشدار را جدی نمی‌گیرد، زیرا بارها بدون تمایز آن را شنیده است.

پیشنهاد می‌شود والدین برای خود یک قاعده مشخص در نظر بگیرند:

در برابر کثیف‌کاری‌ها، بازی‌ها و به‌هم‌ریختگی‌های طبیعی کودک: رویکردی منعطف و پذیرا

در برابر خطرهای جانی و رفتارهای آسیب‌زننده به خود یا دیگران: مخالفت قاطع و جدی

این تفکیک باعث می‌شود زمانی که والدین «نه» می‌گویند، کودک پیام را جدی تلقی کرده و به آن توجه کند.

نباید فراموش کرد:
لکه‌ها پاک می‌شوند، اما فرصت کودکی و تجربه جهان، تکرارشدنی نیست.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق (ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

وقتی سرزنش به الگویی مزمن تبدیل می‌شود، بدن کودک به رسانه‌ی اضطراب بدل می‌گردد.
رفتارهایی مانند تکان دادن پا، بی‌قراری حرکتی، وول خوردن مداوم، یا دست‌کاری پوست و ناخن، در بسیاری از موارد به‌اشتباه به‌عنوان بی‌تربیتی یا لجبازی تفسیر می‌شوند. در حالی‌که از منظر روان‌شناسی تحولی، این نشانه‌ها اغلب بازتاب فعال‌شدن سیستم اضطرابی کودک هستند.
سرزنش‌های مکرر، به‌ویژه در سال‌های اولیه‌ی رشد، سیستم عصبی خودمختار کودک را در وضعیت تهدید مزمن نگه می‌دارند. در چنین شرایطی، بدن به‌طور ناخودآگاه در جست‌وجوی راهی برای تخلیه‌ی تنش برمی‌آید و رفتارهای حرکتی تکرارشونده ظاهر می‌شوند؛ از جمله:
حرکات مداوم دست یا پا
بی‌قراری حرکتی مکرر
کندن پوست یا ناخن، یا بازی افراطی با اشیاء
ناتوانی در حفظ آرامش بدنی

این رفتارها نه نشانه‌ی نافرمانی‌اند و نه ضعف تربیتی؛ بلکه بیانگر اضطرابی هستند که هنوز تنظیم نشده است. کودک در این مرحله، ظرفیت کلامی و شناختی کافی برای بیان تجربه‌ی هیجانی خود ندارد؛ بنابراین بدن، وظیفه‌ی بیان را بر عهده می‌گیرد.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روزیکشنبه )

از احساسات خودتان با کودکان حرف بزنید.

برای مثال، وقتی یک غریبه در رانندگی یا خیابان به هر دلیلی شما را ناراحت می‌کند، می‌توانید ماجرا را این‌گونه برای فرزندتان توضیح دهید:
«رفتار آن آدم واقعاً من را عصبانی کرد؛ اما هرچه که بود، اجازه نمی‌دهم این اتفاق بقیه‌ی روزمان را خراب کند.»
با همین جمله‌ی ساده، شما برای کودکتان یک الگوی رفتاری و فکری می‌سازید؛ الگویی که به او نشان می‌دهد موقعیت‌های ناخوشایندِ زندگی قابل مدیریت‌اند.

در واقع، به کودک می‌آموزید که احساس عصبانیت را بشناسد و تنظیم کند؛
پیش از آن‌که عصبانیت، کنترل او را به دست بگیرد.

زهره هلاکویی
مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

تهدید، ابزار تربیت نیست ، نشانه‌ی بن‌بست تربیتی است.
در بسیاری از تعاملات والد–کودک، تهدید به‌عنوان راهکاری سریع برای کنترل رفتار استفاده می‌شود.
اما یافته‌های روان‌شناسی رشد نشان می‌دهد تهدید، هرچند ممکن است اطاعت کوتاه‌مدت ایجاد کند، در بلندمدت پیامدهایی مانند افزایش لجبازی، مقاومت رفتاری و کاهش همکاری داوطلبانه کودک را به دنبال دارد.
تهدید، رابطه را از "تعامل تربیتی" به "تقابل قدرت "تبدیل می‌کند،
جایی که کودک برای حفظ احساس خودمختاری، به مقاومت روی می‌آورد.
در چنین فضایی، کودک قانون‌پذیری را نمی‌آموزد، بلکه فقط یاد می‌گیرد چگونه از تنبیه اجتناب کند.
تربیت مؤثر، بر ترس بنا نمی‌شود،
بلکه بر پایه‌ی ارتباط امن، مرزبندی روشن و پیامدهای منطقی شکل می‌گیرد.
کودکی که احترام و درک شدن را تجربه می‌کند، نیازی به لجبازی برای اثبات خود ندارد.

زهره هلاکویی _مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روزیکشنبه )

هیچ والدی نمی‌تواند ادعا کند که همواره در همه موقعیت‌ها کنترل کامل بر هیجانات خود داشته و هرگز رفتار هیجانی نشان نداده است. بروز عصبانیت در شرایط فشار، امری انسانی و قابل درک است.
آنچه اهمیت دارد، نحوه‌ی ترمیم رابطه پس از بروز این رفتارهاست.
پس از آن‌که فضای هیجانی آرام‌تر شد، کودک را نزد خود فرا بخوانید، در کنار او بنشینید و با لحنی آرام توضیح دهید که در آن لحظه دچار عصبانیت شده‌اید و نتوانسته‌اید واکنش مناسبی نشان دهید. بیان این موضوع که در تلاش هستید در آینده هنگام عصبانیت، به جای فریاد زدن، گفتگو کنید، به کودک احساس امنیت می‌دهد.
ضروری است به فرزند خود اطمینان دهید که محبت و علاقه‌ی شما نسبت به او همیشگی است و رفتار آن لحظه، از میزان دوست داشتن شما نمی‌کاهد.
عذرخواهی و پذیرش خطا از سوی والدین، نه‌تنها از جایگاه تربیتی آنان نمی‌کاهد، بلکه الگویی ارزشمند از مسئولیت‌پذیری، تنظیم هیجان و احترام متقابل برای کودک فراهم می‌آورد.

زهره هلاکویی. مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)
#پیام_مشاور (روز پنجشنبه )

خانواده‌هایی که در حضور کودک جر و بحث می‌کنند، ناخواسته بذر اضطراب را در دل او می‌کارند.
دعوا و تنش میان پدر و مادر، برای کودک فقط یک اختلاف ساده نیست ،
بلکه تهدیدی برای امنیت روانی اوست.
کودک جهانش را از طریق رابطه والدین می‌شناسد.
وقتی این رابطه متشنج و پر از درگیری باشد، احساس ناامنی در او شکل می‌گیرد.
تداوم این ناامنی می‌تواند در آینده زمینه‌ساز مشکلاتی مانند اضطراب، افسردگی، گوشه‌گیری یا حتی پرخاشگری شود.
اختلاف نظر طبیعی است،
اما شیوه مدیریت آن، سرنوشت عاطفی کودک را رقم می‌زند.
کودکی که در خانه آرامش می‌بیند،
در جهان بیرون نیز با امنیت قدم برمی‌دارد.

زهره هلاکویی. مدیر مرکز مشاوره بنیاد امام صادق(ع)